Chỉ cần một nhân viên bấm vào liên kết giả mạo, một email lừa đảo tinh vi, hoặc dùng chung mật khẩu WiFi với khách,... doanh nghiệp có thể mất toàn bộ dữ liệu chỉ trong vài phút. Điều đáng lo hơn: 80% doanh nghiệp SME tại Việt Nam vẫn nghĩ rằng chỉ cần cài antivirus là đủ bảo vệ. Thực tế, đây là lớp yếu nhất trong hệ thống bảo mật hiện đại. Hãy cùng Máy tính CDC đi vào tìm hiểu vì sao antivirus đã lỗi thời, và doanh nghiệp cần xây dựng hệ sinh thái bảo mật ICT đa lớp để chống lại các rủi ro 2025.

Ransomware đã không còn là những con virus âm thầm phá hoại như xưa, chúng có khả năng:

• Mã hóa toàn bộ server, NAS, cloud
• Lây lan qua mạng nội bộ chỉ trong vài giây
• Tự xóa bản sao lưu nếu hệ thống backup yếu
• Tấn công theo chuỗi (multi-layer attack)

Vì sao doanh nghiệp SME trở thành mục tiêu tấn công hàng đầu?

WiFi mở – mật khẩu dùng chung cho khách lẫn nhân viên

Đây là lỗ hổng lớn nhất. Tội phạm mạng có thể dễ dàng sniffing dữ liệu, chèn mã độc hoặc truy cập trái phép chỉ nhờ một kết nối WiFi.

Không có firewall doanh nghiệp – dùng modem của nhà mạng

Modem phổ thông không thể lọc tấn công, không có IDS/IPS, không phát hiện truy cập lạ, không tạo rule bảo mật. SME gần như “mở cửa” cho hacker.

Không phân quyền dữ liệu – nhân viên nào cũng xem được tất cả

Khi một nhân viên bị hack tài khoản, toàn bộ dữ liệu chung sẽ bị mở toang.

Không có quy trình offboarding

Nhân viên nghỉ việc vẫn còn quyền truy cập email, dữ liệu, phần mềm → nguy cơ rò rỉ nội bộ rất cao.

Không có mô hình Zero Trust

Doanh nghiệp Việt Nam vẫn dùng cách quản trị “tin tưởng mặc định”, trong khi xu hướng 2025 yêu cầu không tin tưởng bất kỳ ai, kể cả người trong nội bộ.

Khi gộp tất cả lại, doanh nghiệp trở thành mục tiêu lý tưởng của hacker: dễ xâm nhập, dễ lấy dữ liệu, khó phát hiện, không có backup chuẩn.

Bảo mật doanh nghiệp phải là “hệ sinh thái ICT đa lớp”, không chỉ là antivirus

Một hệ thống bảo mật hiệu quả được xây dựng từ nhiều lớp, lớp này bổ trợ lớp kia. CDC triển khai bảo mật doanh nghiệp theo mô hình 4 lớp sau:

1. Bảo mật ở lớp thiết bị (Endpoint Security)

Đây là lớp mà đa phần SME vẫn đang dừng lại. Bao gồm:

• Antivirus doanh nghiệp
• Chống ransomware
• Mã hóa ổ cứng BitLocker
• Quản lý ứng dụng, hạn chế phần mềm lạ
• Giám sát hành vi bất thường

Tuy quan trọng, nhưng endpoint không thể bảo vệ doanh nghiệp khỏi tấn công mạng nội bộ hoặc server. Vì vậy cần thêm lớp mạng và lớp dữ liệu.

2. Bảo mật mạng nội bộ (Network Security)

Đây là lớp bảo mật mà SME Việt Nam thiếu nhất. Gồm nhiều yếu tố như:

Tường lửa doanh nghiệp (Firewall)

Firewall giúp lọc tấn công, chặn truy cập trái phép, chống DDoS, phân tách luồng dữ liệu và phát hiện hành vi bất thường. Các firewall mà CDC triển khai thường là:

• Mikrotik (quy mô nhỏ – tiết kiệm)
• Fortinet (trung bình – lớn)
• Sophos (bảo mật sâu)
• Cisco (ổn định – bền bỉ – doanh nghiệp lớn)

Chia VLAN – tách phòng ban

Máy kế toán không bao giờ nên nằm chung mạng với máy khách lạ hoặc WiFi chung.

Kiểm soát WiFi doanh nghiệp

• Mỗi phòng ban một mật khẩu
• WiFi khách tách biệt hoàn toàn
• Quản lý tập trung Access Point
• Chặn truy cập thiết bị lạ

Giám sát lưu lượng real-time

Dữ liệu bất thường sẽ bị firewall cảnh báo ngay lập tức.

3. Bảo mật dữ liệu (Data Protection)

Ngay cả khi hacker xâm nhập, mục tiêu cuối cùng vẫn là dữ liệu. Doanh nghiệp cần:

• Phân quyền NTFS theo từng bộ phận
• Nhật ký truy cập rõ ràng
• Chặn sao chép dữ liệu trái phép
• Mã hóa tài liệu nhạy cảm
• Backup dữ liệu doanh nghiệp theo chuẩn 3–2–1
• Snapshot để chống xóa nhầm

Nếu không bảo vệ dữ liệu, mọi lớp bảo mật khác đều vô nghĩa.

4. Bảo mật người dùng – lớp quan trọng nhưng ít doanh nghiệp chú ý

Phần lớn các cuộc tấn công đều bắt đầu từ… nhân viên. Doanh nghiệp phải:

• Bắt buộc dùng MFA/2FA
• Mật khẩu mạnh, không trùng lặp
• Quản lý tài khoản Google Workspace/M365 tập trung
• Thu hồi quyền truy cập khi nhân viên nghỉ
• Đào tạo nhận diện phishing

Hệ thống bảo mật tốt nhất là khi người dùng không thể tự gây rủi ro cho tổ chức.

Doanh nghiệp SME cần áp dụng mô hình Zero Trust

Zero Trust = Không ai được tin tưởng dù là nhân viên công ty. Đây là mô hình bảo mật tiêu chuẩn cho 2025 – 2030. Zero Trust yêu cầu:

• Mỗi truy cập đều phải xác thực
• Thiết bị mới vào mạng phải được kiểm tra
• Không phòng ban nào truy cập dữ liệu của phòng ban khác nếu không có quyền
• Bất kỳ hành vi bất thường đều bị hệ thống từ chối
• Không có “quyền mặc định”

Zero Trust giúp giảm đến 80% rủi ro tấn công nội bộ và ransomware.

Làm sao SME có thể triển khai Zero Trust mà không tốn quá nhiều chi phí?

CDC xây dựng mô hình Zero Trust rút gọn theo 4 bước:

Bước 1: Tách mạng nội bộ (VLAN)

Tách mạng nhân viên – kế toán – phòng họp – khách.

Bước 2: Xác thực đa lớp (MFA)

Tất cả email, phần mềm, VPN đều cần MFA.

Bước 3: Phân quyền dữ liệu chặt chẽ

Chỉ cho phép đúng người xem đúng dữ liệu.

Bước 4: Giám sát liên tục 

Giám sát nhật ký, phát hiện truy cập bất thường 24/7.

Mô hình đơn giản nhưng hiệu quả cực lớn.

Kết luận 

Doanh nghiệp hiện nay không bị tấn công vì họ yếu mà vì hacker ngày càng thông minh. Antivirus chỉ là lớp bề mặt, muốn bảo vệ toàn diện, SME cần:

• Firewall doanh nghiệp
• Chia VLAN
• Bảo mật dữ liệu
• MFA
• Backup 3–2–1
• Zero Trust
• Giám sát 24/7

Nếu doanh nghiệp của bạn đang lo lắng về bảo mật, hoặc đã từng bị tấn công, Máy Tính CDC và IT Doctor sẵn sàng xây dựng hệ thống bảo mật ICT đa lớp ngay từ hôm nay. 

Liên hệ CDC để triển khai firewall – Zero Trust – backup 3–2–1 – và toàn bộ giải pháp bảo mật doanh nghiệp 2025!